ABD Federal Havacılık İdaresi (FAA), sivil havacılıkta yarım asrı aşkın süredir uygulanan kara üzerindeki süpersonik uçuş yasağını sona erdirebilecek yeni bir düzenleme önerisini kamuoyuna sundu. Performans esaslı yeni gürültü standardı kabul edilirse, belirlenen ses patlaması limitlerini karşılayan uçaklar ABD kara sahasında özel izin almadan ses hızını aşabilecek.
FAA, Süpersonik Uçuşlar İçin Yeni Gürültü Standardı Önerdi
1973 yılından bu yana yürürlükte bulunan düzenleme, sivil uçakların kara üzerinde Mach 1’in üzerinde uçmasını yasaklıyordu. FAA’nın hazırladığı yeni taslak ise hız odaklı yaklaşım yerine gürültü ve basınç etkisini esas alan yeni bir sisteme geçilmesini öngörüyor.
Öneriye göre, yer seviyesinde oluşan ses patlamasının belirlenen sınırların altında kalması halinde süpersonik uçuşlara izin verilebilecek.
Basınç Sınırı 5,3 Pascal Olarak Belirlendi
FAA Başkanı Bryan Bedford tarafından imzalanan taslak düzenlemede, süpersonik uçakların yerde oluşturduğu overpressure (aşırı basınç) değerinin 0,11 pound per square foot (yaklaşık 5,3 Pascal) sınırını aşmaması şartı getiriliyor.
Bu performans bazlı kriterin kabul edilmesi halinde, 50 yılı aşkın süredir uygulanan hız temelli yasak yerini gürültü odaklı yeni bir düzenlemeye bırakacak.
Yeni Nesil Süpersonik Uçakların Önü Açılabilir
Düzenleme taslağı, yeni nesil süpersonik yolcu uçakları geliştiren şirketler açısından önemli bir dönüm noktası olarak görülüyor.
Yeni standartların yürürlüğe girmesi halinde, geliştirme çalışmalarını sürdüren Boom Supersonic ve Hermeus gibi şirketlerin gelecekte ABD kara sahasında ticari süpersonik uçuş gerçekleştirmesinin önü açılabilecek.
Sektör temsilcileri, öneriyi uzun yıllardır devam eden hız temelli kısıtlamaların modern teknolojiye uygun şekilde güncellenmesi yönünde önemli bir adım olarak değerlendiriyor.
Çevresel Etkiler Tartışma Konusu
Öte yandan yeni düzenleme önerisi çevre kuruluşları ve yerel topluluklar tarafından da yakından takip ediliyor. Özellikle ses patlamalarının oluşturacağı gürültü seviyeleri ve yaşam alanları üzerindeki olası etkiler konusunda farklı görüşler dile getiriliyor.
FAA, belirlenen gürültü limitlerinin hem teknolojik gelişmeleri desteklemeyi hem de kamuoyu üzerindeki olumsuz etkileri en aza indirmeyi amaçladığını belirtiyor.
Taslak Düzenleme 60 Günlük Görüş Sürecine Açılıyor
FAA’nın hazırladığı öneri, yayımlanmasının ardından 60 günlük kamuoyu görüş sürecine açılacak. Bu süreçte alınacak değerlendirmeler doğrultusunda taslak metinde değişiklik yapılabilecek ve ardından nihai düzenleme karara bağlanacak.
Düzenlemenin kabul edilmesi halinde, ABD’de kara üzerinde süpersonik ticari uçuşların yeniden başlaması yönünde tarihi bir dönüm noktası yaşanmış olacak.
