Yandık…Wireless kontrollü uçuş kumandaları geliyor.

Yandık…Wireless kontrollü uçuş kumandaları geliyor.

Avrupa havacılık devi Airbus, “wireless onboard avionics network” adını verdikleri bir kablosuz iletişim teknolojisi üzerinde çalışma başlattı. Sistemin uçakların üretiminde kullanılan kabloların yerini alması öngörülüyor.

Uçaklarda kablosuz iletişim teknolojisi şimdiye kadar yolcuların uçuş konforunu arttırmaya yönelik kullanılageldi. Ancak Airbus eşi benzeri olmayan yenilikçi bir fikir ortaya atarak kablosuz sinyalleri uçuş güvenliğinin arttırılması yönünde kullanılmasının yollarını aramaya başladı.

Airbus henüz konuyla ilgili net açıklama yapmış değil ancak bu projenin analiz, mühendislik, sertifikasyon gibi aşamaları geçerek uzun yıllar sürecek bir gelişim sürecinden geçeceği konusunda uzmanlar hemfikir.

Projenin havacılık endüstrisinde kabul görüp proje ivme kazanması durumunda, uzmanların söylediğine göre kablosuz sinyaller gelecekte motor kontrollerinde, iniş takım sistemlerinin durumunun takibinde, uçak yüzeyinde oluşabilecek buzlanmanın analizinde, hız sensörlerinde oluşabilecek arızlara karşı alarm sisteminin çalışmasında ve aşırı vibrasyon ya da yapısal strese karşı pilotların uyarılmasında kullanılabilecek.

Airbus mühendisleri teknolojinin güvenlik konusunda daha farklı hangi alanlarda kullanılabileceği konusunda kafa yormaya başladılar bile. Mühendisler daha çok, kablosuz teknolojiden flaplar, slatlar, stabilizer vs. gibi kritik uçuş kontrol yüzeylerinin kontrolünde en etkin şekilde nasıl kullanılabileceği konusunda yoğunlaşmış durumdalar. Şirket sözcüsü Clay McConnell’in yaptığı açıklamaya göre, bu uzun bir süreç olacak ve şirket şimdiden konuyla ilgili dünya çapında havacılık otoriteleriyle iş birliği arayışına girmiş durumda.

Uçuş kontrollerinde kullanılacak sinyaller, yolcuların kabinde internet ya da başka uygulamalar için kullandıkları sinyallerden ayrı olacak.

Boeing’den yapılan açıklamada, uçak sistemleri arasında iletişimi sağlayacak kablosuz bir teknolojinin standartlarının oluşturulmasını desteklediklerini ancak bu teknolojinin kullanım sınırlarının net olarak belirlenmeden konuyla ilgili spekülasyonlar yapılmaması gerektiği söylendi.

Kablosuz iletişim konsepti üzerinde tartışılan başka bir boyut ise, uçağın kontrolünde kullanılacak bu kablosuz sinyallerin uçağı siber saldırılara açık hale getirip getirmeyeceği.

Airbus ve Boeing’de halihazırda kullanılan fly-by-wire teknolojisi, tüm uçuş kontrollerinin birbirine ve kokpite yoğun bir kablo ağı ile bağlanması prensibine göre çalışıyor. Ve böyle bir kablosuz teknoloji bu açıdan bu kablo yığınlarının ortadan kalkarak önemli ölçüde bir ağırlık azalması ve bakım maliyetlerinin düşürülmesi anlamına gelebilir. Uçaklarda kullanılan kablolar yüzlerce mil uzunluğa ulaşıyor ve uçağa ekstra yüzlerce kiloluk yük getirdiği gibi aşınma, kopma, kısa devre gibi uçuş güvenliğini tehdit edebilecek etkenlere de açık.

Bu teknolojinin potansiyel kullanım alanları konusunda şimdiden bir çok fikir ortaya atılmış durumda. Gelecekte sistem devreye girdikçe ve üreticiler deneyim kazandıkça daha da gelişip yayılacağına kesin gözüyle bakılıyor.

**********

Yorumum: Uçaklarda zaten fazlasıyla otomasyon var. Bilhassa Airbus lardaki “Fly-by-wire” sistem uçağın resmen kaptanı olmuş durumda. Hal böyleyken ve yapımcı firmalar otomasyona gün geçtikçe ağırlık vermeye başlamışken birde bu Wireless sistemi gelişirse yandık. Hayati ehemmiyeti yüksek uçuş kumandalarını wireless teknolojisiyle kumanda etmenin çok riskli olduğunu düşünüyorum.

Bir Yorum

  1. Baki Berk Kayalar   - Tarih: 27 Eylül 2015 - Saat 00:24   - Cevap Yazın

    Kesinlikle riskli bir durum. Kablosuz bisiklet kilometre saatleri bile elektromanyetik alanlardan rahatça etkilenebiliyor. Uçaklarda çok daha riskli olur. Kablosuz teknolojiyle donatılmış uçaklar elektrikli fırtınalardan, Güneş fırtınalarından rahatça etkilenebilecektir. Hayati önem arz etmeyen bazı kontroller kablosuz hale getirilebilir, ama uçuş kumandalarının kablosuzlaştırılmaları çok riskli olur.

    0

    0