UÇAK İKRAMLARININ HİKAYESİ

UÇAK İKRAMLARININ HİKAYESİ

1965’lerde uçakta yemek nasıl bir şeydi?

Büyüleyici resimlerle karşınızda….

Oturduğunuz yerde porselen tabaklarda kesip doğradığınız etler,  her gün yıkanan 50.000 çatal ve bıçak, 1965’in en mükemmel yemekleri.

Yalnız ekonomi-class için.

Tek kullanımlık ikram tabaklarından önce, 1965’de kabiniçi yemeklerine  ait muhteşem görüntüler.

Uçuşların altın yıllarında KLM (Hollanda Kraliyet Havayolları)nın ihtişamı.

Havayollarının 1.6 milyondan 25.8 milyon yolcu kapasitesine çıkan büyüyüşü.

Seversiniz sevmezsiniz ama hava taşımacılığında  uçak yemekleri önemli bir yer tutar, ilk başlangıç tarihi  olan 1919’dan beri.

Havada; ilk sıcak yemek servisi 1936’da United Airlines’da verildi.

1950’lerde masa örtüsü ve gümüşlere geçtiler.

Düşük maliyetli taşıyıcılar, bütçelerinde ikrama yer ayırdılar. 1965’de Hollanda’ nın bayrak taşıyıcısı KLM (Hollanda Kraliyet Havayolları) kendi mutfağının menülerini sundu, her gün yerde binlerce yemek  hazırlanıyordu.

Çalışmalar 3 aşama halindeydi.

İlk kategori; yolcular için battaniye, çatal/kaşık/bıçak ve cam eşyaların tedariki oldu.

İkinci kategori; değişen yolcu sayısına göre hazırlanan yemekler ve bozulabilir

gıda ürünleri.

En son kategorideki özel hazırlık; spesifik diyet istekleri ve bebek yemeğiydi.

Yolcular, rezervasyon öncesinde tercihlerini belirtiyorlar ve istekler mutfaklara iletiliyordu.

Sivil havacılık ikram hizmetlerine KLM’in yanısıra 20 havayolu daha başladı.

1965’de Uçak yolcularına her gün on binlerce yemek hazırlandı. Bunların içinde;hamur işleri, kızarmış soğuk tavuk, haşlanmış yumurta ve pastalar  vardı. Arzu edenlere *kosher tabakları servis ediliyor ve günde 15.000 tabak-çanak yıkanıyordu.

Sonra gökyüzünde rekorlar kıran *Concorde sahnedeki yerini aldı.

1969’da British Airways ve Air France; uçuşlarında  şampanya, havyar,

kaz ciğeri ve* trüf ikram ederek  yolcuların gözlerini kamaştırdı..

İlk Uçak Menüsü

1919 Ekim’inde; Handley-Page uçak firması Londra’dan Paris’e uçuşunda ilk ikramı başlattı. Paketler önceden hazırlanmıştı. Yolcular sandviç ve meyve seçeneklerinden seçim yaparak 3 shilling(15 p) ödediler.

 

 Yiyeceklerin Sunumu

PanAm’ın görkemi ile 1950’ler ve 60’lar havada seyahatin altın çağı kabul edilir.

1958 PanAm tanıtım videosu; yeni 707 jet serisi ile yeni gelişmeleri gösteriyor.

Aynı anda; 4 galley’de yiyecekler 5 dakikada fırınlarda pişirilirken/ hazırlanırken tarif ediliyor.

O günlerde uçaklarda bir şef yoktu. Her gün binlerce yemek yerde hazırlanıyordu.

 Rehberli Turlar

1919’da kurulan Amsterdam Schiphol havaalanı KLM’in ana üssüydü. Havaalanı mutfakları, uçuş menülerinin hazırlanmasında  uluslararası ödüller almıştı.

Havada sunulan binlerce yemeğin, nasıl hazırlandığını gösteren ilginç bir Schipol turu düzenlendi.

 Büyük Temizlik

KLM’in magazin dergisi Wolkenridder’in eski bir sayısına  göre; 2012 yılında 25.8 milyon yolcu ile karşılaştırıldığında çok olmasa da 1964-1965 mali yılı içinde havayolunun 1.6 milyon yolcusu vardı.

Ekipler; 1965’de, tam teşekküllü bulaşık sisteminde  arıtılmış su kullanarak hiç çizik olmadan  her şeyi temizliyorlardı.

 Sonra Ne Oldu

1970’lerde bilet fiyatlarının dramatik şekilde düşüşü ve havayolu kısıtlamaları ile birlikte servis ve yiyecek bütçesi darbe aldı.

Bu olay, 1971 yılında dünyanın ilk düşük maliyetli taşıyıcısı Southwest Airlines’ı etkiledi.

1973’de Fransız havayolu Union de Transports Aériens/UTA French Airlines, Raymond Oliver’in (Paris’deki ünlü restoran Le  Grand Vefour’ın  sahibi ve şefi) profesyonel tavsiyesi ile  menülerde yeni tasarımlara gitti.

Tüm havayolları 30.000 feet’de yeniden ısıtıldığında tadını koruyan yiyecekleri sunmaya başladılar.

2001’de 11 Eylül trajedisinden sonra, havayolları plastik çatal/kaşık/bıçak takımlarını tercih etti.

2006’da  bir başka bomba patlamasına karşın, daha sıkı düzenlemelere gidildi. Uçuşlarda 100 mm. Fazla sıvılar yasaklandı.

Yolcular havaalanından ya da uçaktan pahallı  içki satın almak zorunda kaldı.

TravelSupermarket’in raporuna göre; havayolları kabiniçi yiyecek-içecek konusunda  süpermarketlerden yüzde 2.600 daha pahallı.

2011’de; bir çok havayolu yemek standartını yükseltmek için, Michelin yıldızlı şeflerden yardım istemeye başladı.

Ünlü şöhret *Fat Duc’dan  Heston Blumentha British Airways’e, 2 Michelin yıldızı sahibi Milano’lu şef Carlo Cracco Singapur Havayollarına  danışmanlık yapıp, yolcu memnuniyetini kazanacak menüler hazırladılar.

İngiliz seyahat yazarı Becky Pemberton uzun bir araştırma sonrasında bu yazıyı hazırlamış ve resimlemiş. Konu bana çok cazip geldi, nostalji dolu. Bu yüzden çevirdim ve sizlerle paylaştım.

Bundan sonrası bana kalıyor.

25 yıl havada görev yaptıktan sonra THY İkram Müdürlüğü’ne atandım. Havacılarda yaş haddi uygulaması vardır. İkram ünitesi, tecrübeli bir eleman arıyordu. Dönemin Genel Müdürü Atilla Çelebi kaptan da bana, yerde bu görevi verdi.

Yerde çalıştığım 10 yıl boyunca Becky Pemberton’dan çok daha fazla bilgiye ve tecrübeye sahip oldum. Dünyanın her yerindeki catering noktalarını dolaştım. İkram ünitesi ve  havacılar için bir kitap hazırladım.

Uçak ikramı bambaşka bir şey. Otel,restoran,ev ikramlarının dışında. Birkaç sayfada anlatılacak gibi değil, inanın!

Sıkılmazsanız zaman zaman değinirim.

Meral Döşemeciler

*En değerlisi “kara elmas” olarak adlandırılan siyah mantar çeşidi.

*Musevi helal et standartı

*Projesi 1956’de başlayan,1962’de İngiltere-Fransa arasında çalışması başlayan uçak

*Discovery Channel’da yayınlanan “Kitchen Chemistry”programını hazırlayıp sunan mutfak tutkunu. Fat Duck’ın başında. 3 Michelin yıldızlı Fat Duck Restoran Bray/İngiltere’de.

Geri

2
Kimler Neler Demiş?

avatar
1 Comment threads
1 Thread replies
0 Followers
 
Most reacted comment
Hottest comment thread
0 Comment authors
Recent comment authors

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.

En Yeniler Eskiler Beğenilenler
Anonim
Ziyaretçi
Anonim

ne güzel ir derleme Meral’ciğim 🙂

0

0
Anonim
Ziyaretçi
Anonim

Teşekkür ederim ama adınızı bilemediğim için bu teşekkür havada kalıyor. Yine de sağolun!

1

0